Sözleşme İhlali ve Fesih Hakları: Kayseri'de Sözleşme Hukuku

Sözleşmeler, ticari ve kişisel hayatımızın temel taşlarıdır. Bir sözleşme imzaladığınız zaman, hem siz hem de karşı taraf belirli yükümlülükleri yerine getirmekle yükümlüdür. Sözleşmenin ihlali durumunda neler yapabileceğinizi, nasıl fesih edebileceğinizi ve tazminat talep edebileceğinizi bilmek, uyuşmazlıkları daha etkili şekilde çözüm bulmanıza yardımcı olur.

Sözleşme Türleri ve Temel Özellikleri

Türk Medeni Kanunu çeşitli sözleşme türlerini tanımaktadır. Her sözleşme türünün kendine özgü hukuki konsekansları bulunmaktadır.

Satış Sözleşmesi

Satış sözleşmesi, satıcının taşınır veya taşınmaz malı alıcıya belli bir bedel karşılığında devretmesi anlaşmasıdır. En yaygın sözleşme türüdür ve ticari işlemlerin çoğu satış sözleşmesi kapsamındadır.

Hizmet Sözleşmesi

Hizmet sözleşmesinde, bir taraf (hizmet sağlayıcı) belirli bir hizmet sunmayı, diğer taraf (hizmet alanı) bunun karşılığında ücret ödemeyi üstlenir. Avukat, mimar, doktor gibi profesyonellerin sözleşmeleri hizmet sözleşmesi kapsamındadır.

Yapı Sözleşmesi

İnşaat işlemlerine ilişkin sözleşmeler yapı sözleşmesi olarak adlandırılır. Müteahhit ve yapı sahibi arasında yapılan bu sözleşmeler, inşaat sektöründe en sık uyuşmazlıkların kaynağıdır.

Kira Sözleşmesi

Kira sözleşmesinde, bir taraf (kiralayan) gayrimenkul, taşınır mal veya hayvan kullanım hakkını belirli bir süre için ve ücret karşılığında diğer tarafa (kiracı) vermektedir.

Sözleşme İhlali ve Sonuçları

Sözleşme ihlali, bir tarafın sözleşmede üstlendiği yükümlülüğü yerine getirmemesi durumudur. Sözleşmede belirtilen şartlara uymamak ciddi yasal sonuçlara yol açabilir.

Sözleşme İhlaline Yol Açan Durumlar

• Hizmet veya ürünün belirtilen tarihte teslim edilmemesi
• Teslim edilen ürünün veya hizmetin kalitesinin sözleşme koşullarına uymaması
• Ödeme yapılmaması
• Sözleşmede belirtilen koşullarının aksine hareket edilmesi

Sözleşme İhlaline Karşı Yapılabilecek İşlemler

Sözleşme ihlali durumunda, ihlal edilen tarafa yazılı olarak ihtar yapılmalıdır. İhtar, sözleşmeye uyulması için makul bir süre (genellikle 7-30 gün) tanımalıdır. İhtar sonrasında taraf hala yerine getirmez ise, dava açılabilir.

Sözleşme Fesih Hakları ve Prosedürü

Sözleşmeyi feshetmek, sözleşmeyi sona erdirmektir. Sözleşmelerin feshi, mutlaka ciddi sebeplere bağlı olarak gerçekleşmelidir.

Fesih Hakları Ne Zaman Doğar?

Sözleşmedeki yükümlülüklerin ciddi ve kalıcı şekilde ihlal edilmesi halinde, zarara uğrayan taraf sözleşmeyi feshedebilir. Fesihin makul ve kanuni sebeplerle desteklenmesi gerekir.

Fesih Prosedürü

1. Yazılı İhtar Gönderimi: Sözleşmeyi feshetmek istediğiniz taraf yazılı olarak ihtar edilir
2. İhtar Süresi: Genellikle 7-15 gün içinde sözleşme şartlarına uyması için makul bir süre tanınır
3. Fesih Bildirimi: İhtar sonrası yerine getirilmez ise resmi fesih bildirimi yapılır
4. Haklı Fesih: Ciddi ihlallar nedeniyle derhal feshedilme hakkı doğabilir

Tazminat Talepleri

Sözleşme ihlali nedeniyle uğradığınız zararlar için tazminat talep edebilirsiniz. Tazminat, geçmiş zararları ve gelecek kayıpları kapsayabilir.

Zarar Türleri

Gerçek Zarar (Damnum Emergens): Sözleşme ihlali nedeniyle doğrudan yatırılan parasal kayıptır. Örneğin, hizmet veya ürünü başka yerde satın alma zorunluluğundan kaynaklanan fiyat farkı.

Entellektüel Zarar (Lucrum Cessans): Sözleşme ihlali yüzünden kaçırılmış kar veya gelirdir. Örneğin, sözleşmeyle belirtilen ürünü satamadığınız için kaybettiğiniz kâr.

Tazminat Talep Etme Süresi

Tazminat talep etme süresi, zararın öğrenildiği tarihten itibaren 2 yıl, her halde 10 yıldır. Süreler geçerse tazminat talebinde bulunulamaz.

Cayma Hakkı ve Kullanımı

Bazı sözleşmelerde taraflar, belirli bir süre içinde sözleşmeden cayma hakkına sahip olabilirler. Bu hak özellikle uzaktan satış ve tüketici hukuku alanında yaygındır.

Cayma Hakkının Kullanıldığı Durumlar

• Uzaktan satış (internet, telefon, posta) ile yapılan alışverişler (14 gün)
• Kapıda satış (7 gün)
• Sözleşmelerde taraflarca kararlaştırılan cayma hakkı

Cayma Hakkının İncelenmesi

Cayma hakkı, sözleşmede belirtilen koşullar altında ve belirlenen süre içinde kullanılmalıdır. Cayma hakkını kullanmak için satıcıya yazılı (email, mektup) olarak bildirim yapılması gerekir. Başarılı cayma sonrası, ödenen bedel iade edilir.